Προχθές άκουσα στο ραδιόφωνο, στον Αντ1 Δυτικής Κρήτης, τη διαφήμιση για το «νέο» Saab 9-7X, το θηριώδες SUV της σουηδικής εταιρείας που ανήκει στον παραπαίοντα χρεποόμιλο General Motors και θυμήθηκα ένα υπέροχο κείμενο του Ουμπέρτο Έκο με τίτλο «Διαμάντια με τη σέσουλα», το οποίο περιλαμβάνεται στη συλλογή κειμένων του μεγάλου Ιταλού σημειολόγου με τίτλο «Η Σημειολογία Στην Καθημερινή Ζωή». Εν πρώτοις, το Saab 9-7x δεν είναι νέο. Παράγεται ήδη εδώ και κάποια χρόνια. Δεύτερον, ακόμη και όταν η Saab το έβγαλε στην παραγωγή δεν ήταν νέο μοντέλο, αλλά ήδη παραγόταν εδώ και αρκετά χρόνια ως Chevrolet Trailblazer. Αυτό, με τη σειρά του, είναι ένα παμπάλαιο τζιποειδές της Chevrolet – ένα ζωντανό απολίθωμα, σαν τον κοιλάκανθο και τον ξιφόσουρο, που επέζησε μέχρι πρόσφατα (ευτυχώς έπαψε επιτέλους να παράγεται) με διάφορες επουσιώδεις τροποποιήσεις που εστιάζονταν σχεδόν αποκλειστικά στην εμφάνισή του. Τουλάχιστον ο ξιφόσουρος είναι χρήσιμος στην Ιατρική, ενώ τα SUV είναι παντελώς άχρηστα. Το Saab 9-7X, τώρα, δεν διαφέρει σε πολλά από τον εξ ΗΠΑ αδελφό του. Στην πραγματικότητα, αν αφαιρέσουμε το έμβλημα και τα εξωτερικά εκείνα πάνελ που του δίνουν την «οικογενειακή» εμφάνιση της Saab, έχουμε αυτό ακριβώς που πραγματικά είναι: ένα Chevrolet Trailblazer με άλλο σήμα, ένα τρανό παράδειγμα κραυγαλέου badge engineering – εξ ίσου κραυγαλέο με το τραγικό Seat Exeo. Α, για την ιστορία, το Saab 9-7X παράγεται στο ίδιο εργοστάσιο που παραγόταν το Trailblazer.
Επίσης, στη διαφήμιση είχαμε κάποιους ανόητους ισχυρισμούς περί «πρωτοπορίας» και «καινοτομίας». Εκ πρώτης όψεως, ένας απρόσεκτος, αμαθής ή ημιμαθής ακροατής θα μπορούσε να τους θεωρήσει εύλογους, καθώς η Saab φρόντιζε πάντα να δίνει στον κόσμο την εντύπωση ότι είναι μια καινοτόμος εταιρεία, ασχέτως αν η τελευταία της καινοτομία που βρήκε το δρόμο για τη γραμμή παραγωγής ήταν η άμεση ανάφλεξη, η οποία όμως δεν παρείχε τελικά σημαντικά πλεονεκτήματα στη λειτουργία και την απόδοση του κινητήρα – κι αυτή η καινοτομία, όμως, βασιζόταν σε προϋπάρχουσες πατέντες που είχαν λήξει πια, όπως άλλωστε συμβαίνει με τη συντριπτική πλειοψηφία των «καινοτομιών» που διαφημίζουν οι αυτοκινητοβιομηχανίες, δηλαδή μας σερβίρουν ξαναζεσταμένο φαγητό. Δεν είναι λίγες μάλιστα οι φορές που πολλές αυτοκινητοβιομηχανίες παρουσιάζουν ως δικές τους καινοτομίες άλλων εταιρειών (π.χ. οι πίσω αναρτήσεις των Ford Mondeo και Focus, που βασίζονται σ’αυτές της Lancia Beta ή ο μεταβλητός χρονισμός που παρουσίασαν ως δικό τους οι Ιάπωνες στα μέσα της δεκαετίας του ‘80, ενώ τον είχε πρωτοπαρουσιάσει σε οχήματα παραγωγής η Alfa Romeo το 1978 ή το ABS που μας παρουσίασαν ως δική τους καινοτομία η Mercedes-Benz και η Bosch, ενώ ήδη το 1967 παραγόταν το – πανάκριβο – Jensen FF με το Dunlop Maxaret που έκανε ακριβώς την ίδια δουλειά με το ABS). Αυτό, στους ακαδημαϊκούς κύκλους ονομάζεται λογοκλοπή και η ποινή γι’αυτήν είναι, πέραν της απόλυσης (στα σοβαρά ακαδημαϊκά συστήματα, δηλαδή όχι σ’αυτό της Ψωροκώσταινας), η ισόβια ατίμωση του δράστη.
Επιστρέφουμε όμως στην εν λόγω διαφήμιση. Μίλησα ήδη για το πόσο εύκολα θα πίστευε τους ισχυρισμούς της διαφήμισης ένας αδαής ακροατής, όπως δηλαδή η συντριπτική πλειοψηφία των ακροατών. Κάποιος άλλος ακροατής όμως, που γνωρίζει την προέλευση του συγκεκριμένου μοντέλου και τι κρύβεται πίσω από το περιβεβλημένο με αίγλη «καινοτομίας» έμβλημα της σουηδικής εταιρείας που το κοσμεί, θα χαμογελάσει ειρωνικά κάτω απ’τα μουστάκια του. Αμερικανικής σχεδίασης όχημα και καινοτομία, βλέπετε, είναι έννοιες εντελώς ασυμβίβαστες, όπως ακριβώς η θρησκεία και η αλήθεια. Αφήστε που το σύστημα τετρακίνησης με την αυτόματη κατανομή ροπής (χάρη στο κεντρικό διαφορικό) μεταξύ του εμπρός και του πίσω άξονα είναι μια λύση που χρησιμοποιείται εδώ και πολλές δεκαετίες, ήδη από την εποχή των τρακτέρ της Ferguson. Σιγά λοιπόν τον πολυέλαιο!
Πέραν όμως του υπερτονισμού μιας τόσο κλασικής και δεδομένης λύσης, η διαφήμιση της Saab για το 9-7X μιλούσε για την «πρωτιά» της Saab με το ηλεκτρονικά ελεγχόμενο πίσω διαφορικό. Να υποθέσω, λοιπόν, ότι το σύστημα e-Q2/TTC του ομίλου Fiat, που τοποθετείται με την επωνυμία e-Q2 στα μπροστινά διαφορικά των Alfa 159/Brera/Spider (στις προσθιοκίνητες εκδόσεις) και MiTo και, στις τετρακίνητες εκδόσεις των 159/Brera/Spider, τοποθετείται και στο πίσω διαφορικό, σε συνδυασμό με κεντρικό διαφορικό Torsen κι επίσης αποτελεί στάνταρ εξοπλισμό, με την επωνυμία TTC (Torque Transfer Control) των Lancia Delta και Abarth 500 δεν υπήρξε ποτέ – παρ’όλο που εισήχθη στην παραγωγή πριν από το ηλεκτρονικά ελεγχόμενο διαφορικό του Saab 9-7X. Βέβαια, θα πείτε, το e-Q2/TTC δεν είναι πραγματικό διαφορικό, αλλά αλγόριθμος του συστήματος ελέγχου ευστάθειας που συνδυάζεται με ένα συμβατικό ελεύθερο διαφορικό και, επενεργώντας στα φρένα, προσομοιώνει τη λειτουργία ενός μπλοκέ, αλλά μόνον όταν χρειάζεται, δηλαδή όταν το αυτοκίνητο στρίβει κι όχι όπως στο Focus RS που το διαφορικό έστελνε ροπή πότε δεξιά και πότε αριστερά ακόμα και στην ευθεία, ανάλογα με το ποιος τροχός έπεφτε σε λακούβα, κάνοντας δύσκολο τον έλεγχο του αυτοκινήτου σε κακής ποιότητας οδοστρώματα. Σωστή επισήμανση. Τότε, τα ηλεκτρονικά ελεγχόμενα πίσω διαφορικά της BMW τι είναι; Τα αντίστοιχα της Ferrari μήπως; Αυτά της Maserati; Δεν προϋπήρξαν άραγε αυτού της Saab; Μήπως να μιλήσουμε για την ηλεκτρονικά ελεγχόμενη τετρακίνηση του Mitsubishi Lancer Evo ή θα κατηγορηθούμε ότι κλέβουμε εκκλησίες;
Βεβαίως, η όλη υπόθεση θα λάβει κωμικές διαστάσεις αν ως «ηλεκτρονικά ελεγχόμενο διαφορικό» η Saab εννοεί κι αυτή έναν αλγόριθμο του συστήματος ελέγχου ευστάθειας, όπως και ο όμιλος Fiat – με τη διαφορά όμως ότι ο όμιλος Fiat μιλά τίμια, ξεκάθαρα και ανοιχτά για σύστημα προσομοίωσης λειτουργίας μπλοκέ διαφορικού κι όχι για ηλεκτρονικά ελεγχόμενο διαφορικό. Τότε, η διαφήμιση του Saab 9-7x θα έχει διπλά παραπλανητικό χαρακτήρα: θα έχουμε ψευδείς ισχυρισμούς περί «πρωτοπορίας» και «νέου» αυτοκινήτου, αλλά και θα έχουν βαφτίσει οι μαρκετίστες «ηλεκτρονικά ελεγχόμενο διαφορικό» ένα συμβατικό ελεύθερο διαφορικό συνδυασμένο με έναν κατάλληλο αλγόριθμο του συστήματος ελέγχου ευστάθειας. Έτσι, θα μιλάμε κυριολεκτικά για ηλεκτρονικά ελεγχόμενα… «διαμάντια με τη σέσουλα», όπως σ’εκείνη την αμίμητη διαφήμιση της Bic, όπου είχαμε τον φαιδρό ισχυρισμό ότι η μπίλια του στυλό ήταν φτιαγμένη από… διαμάντι, ενώ στην πραγματικότητα είναι φτιαγμένη από βολφράμιο.
Διαβάστε όλο το άρθρο στο "Heretic Auto Blog" »
Μεταφράστε αυτό το άρθρο (Translate this article) »
