Αυτό ήταν το ερώτημα μιας εργασίας που μόλις ολοκληρώθηκε με επιτυχία και ξεκίνησε με την διαπίστωση του McKeon (στο Graig 2004) ότι τα σύγχρονα κοινωνικά ζητήματα (οικονομία, ανεργία, φτώχεια, βία, υπανάπτυξη κτλ) εκκινούν από το έλλειμμα επικοινωνίας.Δηλαδή; Για να συνεννοηθούμε η επικοινωνία είναι μια δυναμική πολιτισμική διαδικασία, που παράγει νόημα όχι δια επιβολής, αλλά μετά από διαπραγμάτευση. Δηλαδή, η διαδικασία που οι άνθρωποι κωδικοποιούν και αποκωδικοποιούν σύμβολα και μέσα από αυτά ανταλλάσσουν πληροφορίες και συναισθήματα. Δηλαδή είναι η κύρια κοινωνική λειτουργία, από την οποία διαμορφώνεται το ανθρώπινο περιβάλλον και πηγάζει ο πολιτισμός. Η σύνδεση επικοινωνίας-πολιτισμού απαντά σε μεγάλο τμήμα της βιβλιογραφίας, που «κρύβεται πίσω από την εργασία αυτή και χαρακτηρίζεται θεμελιώδης για τη λειτουργία της κοινωνίας. Η επικοινωνία, αποτέλεσε μετά το 1990 όταν τα οικονομικά του πολιτισμού άρχισαν να πλήττονται από την παγκόσμια κρίση και την μείωση των επιχορηγήσεων εργαλείο οικονομικής και κοινωνικής ανάπτυξης.Εργαλείο χαμηλού κόστους που χρησιμοποίησαν οι μεγαλύτεροι πολιτιστικοί φορείς του δυτικού κόσμου για να αυξήσουν το κοινό τους και να βελτιώσουν τα οικονομικά δεδομένα τους. Εργαλείο που χρησιμοποίησαν μερικές από τις μεγαλύτερες μητροπόλεις του κόσμου για να αυξήσουν τα οικονομικά οφέλη τους από τον πολιτιστικό τουρισμό (ή μήπως θαρρείτε πως η πρόσφατη φιέστα του «βασιλικού γάμου» στην Αγγλία έγινε γιατί όλοι λατρεύουν τη μοναρχία;).Το ίδιο εργαλείο που λέγεται «άρτια ολοκληρωμένη επικοινωνιακή προσέγγιση των πολιτιστικών δράσεων» έχουν χρησιμοποιήσει με επιτυχία γεωγραφικές ενότητες για να αυξήσουν τους δείκτες ευημερίας των κατοίκων τους. Έτσι η επικοινωνία, οι ανθρωπιστικές και κοινωνικές επιστήμες, συνδέθηκαν με τα οικονομικά και τον σχεδιασμό μάνατζμεντ, μάρκετινγκ και πωλήσεων (Finne & Gronroos, 2009).Η εργασία είναι βασισμένη σε επιστημονικές έρευνες που διεξήχθησαν (κατά κανόνα) μετά το 2005. Αποδεικνύει ότι πολιτιστικές δράσεις (για παράδειγμα εκθέσεις ζωγραφικής, παραγωγές μουσικές και θεατρικές, διοργανώσεις προβολής τοπικών πλεονεκτημάτων όπως φύση, κουζίνα, προϊόντα, πολιτιστική κληρονομιά) που δημιουργήθηκαν μετά από ενδελεχείς έρευνες κοινού –άρα βασίζονται σε ανάγκες της κοινωνίας – άρα αρέσουν και ενδιαφέρουν τους πολίτες μπορούν να φέρουν οικονομική ανάπτυξη. Το 2003, περίπου 75.000 άτομα εργαζόταν στον πολιτιστικό τομέα της Βρετανίας ο οποίος απέφερε εισοδήματα 662 εκ. λίρες εκείνη τη χρονιά (Hill et al., 2003).Οι επιβλέποντες καθηγητές και ο ακαδημαϊκός υπεύθυνος Δρ.Γιώργος Γκαντζιάς που ενέκριναν ως επιτυχή την επιστημονική επάρκεια της εργασίας δήλωσαν ότι λόγω της πολυπλοκότητας όσων αναφέρονται, καλό θα ήταν να μην αναλύσω όλες τις πτυχές της, αλλά (αρχικά τουλάχιστον) να επιλέξω ένα από τα ζητήματα που προβάλει ώστε να γίνει κατανοητό από όσους ενδιαφερθούν να «ακούσουν»…(γιατί συνήθως οι άνθρωποι που διαχειρίζονται τα πολιτιστικά είναι εκλεγμένοι αλλά όχι ειδικοί).Κι έτσι επέλεξα να επισημάνω σε πρώτη φάση τα εξής. Κρατικές επιδοτήσεις δεν υπάρχουν. Η τοπική αυτοδιοίκηση (κυρίως ο Δήμος Χανίων και η Αντιπεριφέρεια Χανίων οι μεγαλύτεροι τοπικοί παραγωγοί πολιτιστικών δράσεων) διαχειρίζεται την μιζέρια των άδειων ταμείων και την ανυπαρξία πραγματικών δράσεων πολιτισμού. Το ΚΑΜ βουλιάζει από την εσωστρέφεια και την έλλειψη επιδοτήσεων. Το Πολύκεντρο Νεολαίας (βίλα Μανούσου Κούνδουρου)παραμένει εγκληματικά κλειστό. Ο Χρυσόστομος διαχειρίζεται την ανυπαρξία του αφού εδώ και χρόνια έχει χάσει την επαφή με τις ανάγκες του κοινού. Το Πνευματικό Κέντρο το «διοικεί» ο Περιφερειάρχης Κρήτης από το Ηράκλειο με ορατά αποτελέσματα…Μας διασώζει το ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ.Κ.(σε επίπεδο χώρας το λειτουργικότερο επιδοτούμενο θέατρο), αλλά δεν αφορά το παρόν σημείωμα.Υπάρχουν τρία απλά βήματα που μπορεί να οδηγήσουν σε άνθηση των πολιτιστικών μας και ταυτόχρονη άνθηση των οικονομικών μας. Πρώτον να ενεργοποιηθούν όσοι επιθυμούν να προσφέρουν εθελοντική εργασία, ανάλογη με τα προσόντα τους και τις ανάγκες των πολιτιστικών μας φορέων. Δεύτερον να ζητηθούν προτάσεις υλοποίησης πολιτιστικών δράσεων ώστε να ξεφύγουμε από την λογική «έκθεση φωτογραφίας- έκθεση ζωγραφικής ερασιτεχνών-συναυλία ερασιτεχνών», γιατί μπορεί να είναι φτηνές σε κόστος αλλά συνήθως είναι και φτηνές σε πολιτιστικό αντίκτυπο. Αυτό προϋποθέτει συνεργασία φορέων, καλή οργάνωση και επικοινωνία με τους πολίτες όλων των ηλικιών για να μάθουμε τι τους ενδιαφέρει. Το τρίτο βήμα; ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ. Το κορυφαίο μαζικό μέσο ενημέρωσης σε παγκόσμιο επίπεδο(Levy, στο Ρόμπινς & Ουέμπστερ, 2002). Να σας πω μόνο ότι κάθε φορά που τολμώ να σχολιάσω μια ιστοσελίδα πολιτιστικού φορέα παίρνω απαντήσεις του τύπου: «μια χαρά είναι, έχουμε πολλούς επισκέπτες(….)», ή «α! δεν έχω ιδέα από αυτά», ή «ε μια χαρά λειτουργεί κάθε εβδομάδα ανεβάζουμε όσα κάνουμε(;;;;σκέφτηκε ποτέ ότι αυτός μεν τα ανεβάζει αλλά τι αντίκτυπο έχουν στην κοινωνία αυτά τα αδιάφορα που ανεβάζει;;;;). Έχω υπερβεί κατά πολύ το θεωρητικό πλαίσιο που μου «επέβαλαν» οι επιστήμονες που αποδέχτηκαν την εργασία μου.Αλλά αντί για συμπεράσματα η κατακλείδα μου θα είναι κάπως έτσι. Οι εξελίξεις στη ψηφιακή επικοινωνία είναι αλματώδεις. Κάθε μέρα πάνω από 40.000 άτομα «επισκέπτονται» διαδικτυακά την Βασιλική Όπερα του Λονδίνου, πλέον των 58.000 το Βρετανικό Μουσείο μέσω Facebook (έρευνα Digital audiences: Engagement with arts and culture, (2010).

Επειδή το πανηγυράκι του Αγροτικού Αυγούστου που οργανώνουν ο Δήμος Χανίων και η Αντιπεριφέρεια αν εξελισσόταν σε οργανωμένο πολιτιστικό γεγονός θα μπορούσε να αλλάξει πολλά στην αύξηση των επισκεπτών του νομού, κι επειδή τα κρουαζιερόπλοια θα έρχονται για αρκετά μεγάλο διάστημα, ΥΠΑΡΧΕΙ ΧΡΟΝΟΣ. Μόνο διάθεση για συνεργασία και ανοικτό διάλογο να έχουν οι αρμόδιοι…. Υ.Γ. Μην ακούτε «αεριτζήδες» δημοσίους υπαλλήλους (που κάνανε καριέρα λέγοντας ψέματα), ότι οσονούπω επίκειται πακτωλός κοινοτικών επιδοτήσεων για τα πολιτιστικά.. Η λύση βρίσκεται στα χέρια του Μανόλη Σκουλάκη, του Αποστόλη Βουλγαράκη, και των άλλων εκλεγμένων τοπικών αρχόντων, αρκεί να θελήσουν να ξεπεράσουν τις υφιστάμενες πολιτιστικές συμβάσεις.
Μάγια Ε. Σπανουδάκη
Διαβάστε όλο το άρθρο στο "BlackCat.Hania" »
Μεταφράστε αυτό το άρθρο (Translate this article) »